KO‘RSATKICHLI FUNKSIYA VA UNING REAL HAYOTDAGI QO‘LLANILISHI
Abstract
Ko‘rsatkichli funksiya matematikada muhim o‘rin tutuvchi asosiy tushunchalardan biridir. Uning o‘ziga xos xususiyatlari, xususan, tez o‘sish yoki kamayish dinamikasi ko‘plab tabiiy va ijtimoiy jarayonlarni modellashtirishda qo‘l keladi. Ushbu maqolada ko‘rsatkichli funksiyaning nazariy asoslari ko‘rib chiqiladi hamda uning real hayotdagi keng qamrovli qo‘llanilish sohalari tahlil etiladi. Xususan, aholi o‘sishi, moliyaviy investitsiyalar, radioaktiv parchalanish va epidemiologik modellar kabi sohalardagi ahamiyati yoritiladi. Maqola ko‘rsatkichli funksiyaning nazariy va amaliy ahamiyatini chuqurroq anglashga yordam beradi.
References
[1] Xudoyberdiyev A.R., Xudoyberdiyeva M.A. Ko‘rsatkichli funksiyaning amaliy masalalar yechishdagi ahamiyati. Fan va texnologiyalar taraqqiyoti, 2022, 1(1), 121-125. – https://uzjournals.edu.uz/fvt_tdtu/
[2] Xolmatov B.X., Qodirova N.A. Ko‘rsatkichli funksiyalar yordamida iqtisodiy jarayonlarni modellashtirish. Matematika va informatika, 2021, 3(1), 112-117. – https://uzjournals.edu.uz/matematika_informatika/
[3] Abduxalilov A.A. Oliy matematika asoslari: Ko‘rsatkichli va logarifmik funksiyalar. Toshkent: Fan va texnologiya nashriyoti, 2023. 320 b.
[4] Karimova S.T. Maktab matematika kursida ko‘rsatkichli funksiyaning amaliy qo‘llanilishini o‘rganish metodikasi. Xalq ta'limi, 2022, 4(1), 88-93. – https://uzjournals.edu.uz/xalqt/
[5] Ergasheva M.N. Matematik modellashtirishda ko‘rsatkichli funksiyalarning o‘rni va ularning amaliy ahamiyati. Pedagogika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiyasi avtoreferati. Toshkent: O‘zbekiston Milliy universiteti, 2021. 24 b. – https://nuu.uz/uz/ilmiy-kengashlar/
[6] Raxmatullayev D.U., Eshonqulova G.S. Ko‘rsatkichli funksiyalar yordamida demografik jarayonlarni prognozlash. Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar, 2020, 5(1), 154-160. – https://iqtisodiyot.tsue.uz/
[7] Sultonov A.V. Ko‘rsatkichli funksiyaning turli sohalardagi qo‘llanilishi: Nazariy va amaliy jihatlar. O‘zbekiston Fanlar Akademiyasi Axborotnomasi, 2023, 2(1), 78-84. – https://uzjournals.edu.uz/ozfaba/
[8] Mirzayev Sh.M., G'aniyeva N.A. Amaliy matematika asoslari. Toshkent: Yangi asr avlodi nashriyoti, 2024. 410 b.
